De verkeersstromen op de zuidelijke Ring zijn de laatste decennia enorm toegenomen, en de verwachting is dat ze ook in de toekomst nog zullen toenemen. De bereikbaarheid van en via Antwerpen is nodig om de economische welvaart in Vlaanderen te waarborgen, maar deze beweging heeft ook een keerzijde.

Door de jaren heen is de stad steeds dichter naar de Ring toe gegroeid. De Antwerpse Ring, die ooit aan de rand van Antwerpen lag, ligt vandaag midden tussen woonwijken, scholen, sporttereinen en voorzieningen. Bewoners ervaren dagelijks de gevolgen van de toegenomen drukte: verkeerslawaai, luchtvervuiling, files en een brede ringweg die buurten van elkaar scheidt. 

Ten noorden van Antwerpen creëert de Oosterweelverbinding de mogelijkheid om een deel van het verkeer uit de stad. Het is bovendien een kans om de Ring te overkappen en zijn onmiddellijke woon- en leefomgeving leefbaarder te maken, wijken met elkaar te verbinding en de groentekorten in deze druk bevolkte wijken aan te pakken.
Ook aan de zuidelijke Ring liggen kansen om zowel de mobiliteit en verkeersveiligheid, als de leefbaarheid voor de omliggende woonwijken fundamenteel te verbeteren.

De ontwikkelingsvisie voor de R1 Zuid onderzoekt hoe de zuidelijke Ring veiliger en compacter kan worden ingericht zodat er ruimte vrij komt voor nieuwe Ringparken, een verdere stadsontwikkeling en betere verbindingen tussen buurten op en langs de Ring.

Wat levert de studie concreet op?

• Een ontwikkelingsvisie voor een veiligere, vlottere en compactere zuidelijke Ring, met een robuust verkeerssysteem dat voldoende flexibel blijft voor toekomstige mobiliteitsontwikkelingen. 
• De visie brengt ook kansen in beeld voor fietsers en voetgangers, ook aan multimodale knooppunten zoals Berchem Station en Antwerpen-Zuid, en voor nieuwe verbindingen tussen de wijken aan weerszijden van de Ring.
• Een toekomstbeeld van nieuwe Ringparken op en langs de zuidelijke Ring, met ruimte voor natuur, recreatie, sport en ontmoeting.
• Een investeringskompas: elke investering die in de tussentijd in de Ringzone gebeurt, wordt getoetst aan deze ontwikkelingsvisie en kan zo een stap zijn richting dat toekomstbeeld.

Het resultaat wordt op de Ringdag van 24 oktober 2026 uitgebreid toegelicht, op de infomarkt en in twee infosessies.

Volgende stappen

De ingrepen zoals voorgesteld in de ontwikkelingsvisie zijn nog niet gepland of begroot. Er moet nog heel wat onderzoek gebeuren, onder andere naar technische haalbaarheid, het doorlopen van de nodige plan- en participatieprocessen, financiering en fasering. Overheden, experten, burgers en burgerbewegingen werken hier de komende jaren samen verder aan.

Wie voerde de studie uit?

De ‘Ontwikkelingsvisie R1 Zuid’ is onder leiding van overkappingsintendant Alexander D’Hooghe tot stand gekomen in een co-creatief proces met Vlaamse en stedeijke overheidsdiensten, experten, burgerbewegingen stRaten-Generaal en Ringland. 

De werkbank onderzocht hoe de snelweginfrastructuur van de zuidelijke ring veiliger, vlotter en compacter kan worden ingericht, en welke kansen dit creëert voor de leefbaarheid in de wijken errond. Ook werd bekeken hoe dit alles naadloos kan aansluiten op de snelweginfrastructuur en Ringparken in het noorden.

Wie was betrokken bij het onderzoek?

We boeken de beste resultaten als we mensen met verschillende achtergronden samen rond de tafel zetten: ontwerpers en wetenschappers, technische experten en burgers. In de ‘werkbanken’ komen al deze actoren samen om te overleggen, te tekenen en te rekenen.